İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından İZBETON üzerinden yapıldığı iddia edilen usulsüzlüklere ilişkin yürütülen soruşturmada, Gaziemir ilçesindeki kentsel dönüşüm projeleri kapsamında S.S. İş İnsanları Gaziemir Yapı Kooperatifi aracılığıyla menfaat sağlandığı iddiası üzerine işlem başlatıldı. Soruşturmada “zimmet”, “nitelikli dolandırıcılık”, “resmi belgede sahtecilik” ve “denetim görevinin ihmali” suçlamaları yöneltildi.
Aralarında CHP Ankara İl Başkanı Ümit Erkol'un da bulunduğu şüpheliler 9 Nisan'da gözaltına alındı. Jandarmadaki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edilen şüphelilerden, başka soruşturmalar kapsamında tutuklu bulunan eski İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, eski CHP İzmir İl Başkanı Şenol Aslanoğlu ve eski İZBETON Genel Müdürü Heval Savaş Kaya'nın da aralarında yer aldığı 15 kişi tutuklandı. İki şüpheli ise adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı.
1008 SAYFALIK İDDİANAME HAZIRLANDI
Soruşturmanın tamamlanmasının ardından hazırlanan 1008 sayfalık iddianamede, kentsel dönüşüm yapılacak alanların mülkiyetinin İzmir Büyükşehir Belediyesine ait olduğu belirtildi. İnşaat işlerinin yapılması amacıyla belediye iştiraki İZBETON'a meclis kararıyla yetki verildiği, buna rağmen İZBETON ile S.S. İş İnsanları Gaziemir Konut Yapı Kooperatifi arasında protokol imzalandığı kaydedildi. Protokolün, temsil yetkisi aşılarak yönetim kurulu kararı olmaksızın genel müdürün münferit imzasıyla yapıldığı öne sürüldü.
İddianamede, İzmir Büyükşehir Belediyesinin arsa sahibi, İZBETON'un geçici müteahhitlik belgesiyle yüklenici olduğu, kooperatifin ise arsa sahibi olmadığı için müteahhitlik belgesi ve izni alamadığı ifade edildi. Kooperatifin alt yüklenicilik yapamayacağının Bakanlık tarafından tespit edilmesinin ardından işlemlerin durdurulduğu belirtildi.
Şüphelilerin konumları ve Türk Ticaret Kanunu kapsamındaki sorumlulukları dikkate alındığında, söz konusu hususları bilmedikleri ve işlemleri iyi niyetle gerçekleştirdikleri yönündeki değerlendirmenin hayatın olağan akışına uygun bulunmadığı aktarıldı. Casamar Mühendislik Yapı A.Ş.'nin de projeyi gerçekleştirmek için yeterliliğinin bulunmadığı iddia edildi. Bilirkişi raporlarında, kooperatifin şirkete yaptığı ödemeler ile mevcut inşaatın durumu karşılaştırıldığında 30-33 milyon lira arasında fazla ödeme yapıldığı belirtildi.
KOOPERATİFİN ZARARA UĞRATILDIĞI İDDİASI
İddianamede, İzmir Büyükşehir Belediyesi ile İZBETON arasında 15 Haziran 2021'de KDV dahil 51 milyon 175 bin 731 lira bedelli ve 1080 gün süreli sözleşme imzalandığı, 8 Temmuz'da yer tesliminin yapıldığı kaydedildi. İZBETON ile kooperatif arasında 25 Şubat 2022'de KDV dahil 151 milyon 175 bin 731 lira bedelli, 820 gün süreli sözleşme yapıldığı ifade edildi.
Kooperatif ile alt yüklenici Casamar Mühendislik Yapı A.Ş. arasında ise KDV dahil 329 milyon 203 bin 501 lira bedelli, 780 gün süreli sözleşme imzalandığı belirlendi. Şirkete ayrıca 47 milyon 265 bin 265 lira avans verildiği, İZBETON'un yer tesliminden sonra 255 gün boyunca herhangi bir imalat gerçekleştirmediği öne sürüldü.
İşin yaklaşık 9 ay sonra 178 milyon 27 bin 769 lira fiyat farkıyla Casamar Mühendislik Yapı A.Ş.'ye devredilmesinin iyi niyetle açıklanamayacağı ve kooperatifi zarara uğrattığı iddianamede yer aldı. Kooperatifin vinç ve araç kiralama giderleri ile elektrik ve su faturalarını ödediği, ayrıca projede bulunmayan bazı villaların sonradan projeye dahil edildiği ve bu villalar için ödeme yapıldığı da belirtildi.
SOYER VE ERKOL HAKKINDAKİ SUÇLAMALAR
İddianamede, dönemin İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı ve İZBETON Yönetim Kurulu Başkanı Tunç Soyer'in, kooperatifler aracılığıyla yürütülen inşaatların belediye garantisi altında olduğu yönündeki açıklamalarıyla vatandaşların kooperatife güven duymasını sağladığı öne sürüldü. Soyer'in, kooperatifin uğradığı zarardan “zimmete yardım” kapsamında sorumlu olduğu ve işin kooperatife devredilmesi sürecinde resmi belgede sahtecilik suçunu işlediği iddia edildi.
CHP Ankara İl Başkanı Ümit Erkol'un ise kooperatif yönetiminde görev yaptığı dönemde hesap hareketlerinde önceki yıllara kıyasla yüksek tutarlı para giriş ve çıkışları bulunduğu kaydedildi. Projede yer almayan 11 villadan birinin Erkol'a tahsis edildiği, Erkol'un kendi payının yarısını oğlu Fırat Erkol'a, oğlunun da payının yarısını şüphelilerden İsmail Alkan'a devrettiği belirtildi. Erkol hakkında zimmet ve resmi belgede sahtecilik suçlamaları yöneltildi.
Eski İZBETON Genel Müdürü Heval Savaş Kaya'nın da inşaat işini hukuka aykırı şekilde kooperatife devrettiği ve yönetim kurulu kararı olmadan işlem yaptığı öne sürüldü.
ASLANOĞLU'NUN KOOPERATİF HESAPLARI İNCELENDİ
Eski CHP İzmir İl Başkanı Şenol Aslanoğlu'nun, S.S. İş İnsanları Gaziemir Konut Yapı Kooperatifi'nde denetim kurulu üyeliği yaptığı belirtildi. İddianamede, kooperatifin 2022 yılı hesaplarında 178 bin 535 lira, 2023 yılı hesaplarında ise 14 milyon 128 bin 424 lira fark bulunduğu aktarıldı.
Aslanoğlu'nun, kooperatifle para trafiği bulunan S.S. İmece Yaka Konut Yapı Kooperatifi'nin kurucu ortakları arasında yer aldığı ve denetim kurulu üyeliği yaptığı da dosyaya girdi. Aslanoğlu'nun ortak veya müdür olarak görev aldığı şirketlerle kooperatif arasında ticari ilişkiler bulunduğu, banka hesaplarında 2022-2024 döneminde önceki yıllara göre yüksek tutarlı para hareketleri görüldüğü kaydedildi. Aslanoğlu'nun zimmet suçunu işlediği ve Kooperatifler Kanunu'na aykırı davrandığı iddia edildi.
DURUŞMA 4 ARALIK'TA
İddianamede, Ümit Erkol ve Şenol Aslanoğlu'nun da aralarında bulunduğu 11 şüpheli hakkında zimmet ve resmi belgede sahtecilik suçlarından toplam 20 yıla kadar hapis cezası talep edildi. Tunç Soyer ve Heval Savaş Kaya için zimmete yardım ve resmi belgede sahtecilik suçlarından 14 yıla kadar hapis cezası istendi. Diğer dört şüpheli hakkında ise nitelikli dolandırıcılık, zimmete yardım ve denetim görevini ihmal suçlarından 6 ila 16 yıl arasında değişen hapis cezaları talep edildi.
Ağır ceza mahkemesine gönderilen iddianame, İzmir 11'inci Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kabul edildi. Davanın ilk duruşmasının 4 Aralık'ta görüleceği öğrenildi.